Bài 9.11 trang 94 Toán 11 tập 2 Kết nối tri thức

14:46:1016/02/2024

Trong chương trình Toán 11 KNTT, một trong những ứng dụng thực tế quan trọng nhất của đạo hàm chính là xác định vận tốc tức thời của một chuyển động. Giải bài 9.11 trang 94 giúp học sinh hiểu rõ mối liên hệ giữa phương trình quãng đường (độ cao) và phương trình vận tốc. Việc tính toán vận tốc tại một thời điểm cụ thể hoặc khi vật chạm đất là bài toán cơ bản nhưng rất hay xuất hiện trong các đề kiểm tra.

Bài 9.11 trang 94 Toán 11 Tập 2 Kết nối tri thức:

Một vật chuyển động rơi tự do có phương trình h(t) = 100 – 4,9t2, ở đó độ cao h so với mặt đất tính bằng mét và thời gian t tính bằng giây. Tính vận tốc của vật:

a) Tại thời điểm t = 5 giây;

b) Khi vật chạm đất.

Phân tích kiến thức áp dụng

Để giải bài tập này, chúng ta cần vận dụng các kiến thức sau:

  1. Ý nghĩa vật lý của đạo hàm: Vận tốc tức thời $v(t)$ của chuyển động tại thời điểm $t$ là đạo hàm của hàm số quãng đường (hoặc độ cao) theo thời gian:

    $$v(t) = h'(t)$$
  2. Quy tắc đạo hàm: $(t^n)' = n \cdot t^{n-1}$ và đạo hàm của hằng số bằng 0.

  3. Điều kiện vật chạm đất: Vật chạm đất khi độ cao $h(t) = 0$.

Giải bài 9.11 trang 94 Toán 11 Tập 2 Kết nối tri thức:

Ta có: v(t) = h'(t) = –9,8t.

a) Tại thời điểm t = 5 giây

Vận tốc tại thời điểm t = 5 giây là:

v(5) = –9,8 . 5 = –49 (m/s).

Vậy vận tốc của vật tại thời điểm t = 5s là 49 m/s.

b) Khi vật chạm đất

Khi vật chạm đất h(t) = 0, tức là 100 – 4,9t2 = 0 

$\Rightarrow t=\frac{10\sqrt{10}}{7}$

Vậy vận tốc của vật khi chạm đất là:

$v\left ( \frac{10\sqrt{10}}{7} \right )$ $=-9,8.\frac{10\sqrt{10}}{7}=-14\sqrt{10}\: (m/s)$

Lưu ý: dấu âm trong các kết quả tính vận tốc thể hiện vật chuyển động thẳng đứng xuống dưới (ngược với chiều dương).

Qua bài giải bài 9.11 trang 94 Toán 11 tập 2 Kết nối tri thức, các em cần lưu ý:

  • Ý nghĩa của dấu âm: Trong kết quả vận tốc, dấu âm thể hiện vật đang chuyển động ngược chiều với chiều dương (chiều cao $h$ tính từ mặt đất lên trên, trong khi vật đang rơi xuống). Trong vật lý, ta thường nói độ lớn vận tốc là $49$ m/s.

  • Đơn vị: Luôn chú ý đơn vị của vận tốc là m/s tương ứng với quãng đường mét và thời gian giây.

  • Ứng dụng: Phương pháp này cũng được dùng để tìm gia tốc bằng cách tính đạo hàm cấp hai $a(t) = v'(t) = h''(t)$.

 Xem thêm:

Bài 9.6 trang 94 Toán 11 Tập 2 Kết nối tri thức: Tính đạo hàm của các hàm số sau: a) y = x3 – 3x2 + 2x + 1;...

Bài 9.7 trang 94 Toán 11 Tập 2 Kết nối tri thức: Tính đạo hàm của các hàm số sau: a) y = (2x - 1)/(x + 2)...

Bài 9.8 trang 94 Toán 11 Tập 2 Kết nối tri thức: Tính đạo hàm của các hàm số sau: a) y = xsin2x;...

Bài 9.9 trang 94 Toán 11 Tập 2 Kết nối tri thức: Tính đạo hàm các hàm số sau: a) y = 2x(3 - x)...

Bài 9.10 trang 94 Toán 11 Tập 2 Kết nối tri thức: Cho hàm số f(x) = 2sin2(3x - π/4). Chứng minh rằng |f'(x)| ≤ 6...

Bài 9.12 trang 94 Toán 11 Tập 2 Kết nối tri thức: Chuyển động của một hạt trên một dây rung được cho bởi s(t)...

Đánh giá & nhận xét

captcha
Tin liên quan