Đề Bài 1.12 trang 19 Toán 12:
Tìm giá trị lớn nhất và giá trị nhỏ nhất của các hàm số sau:
a) y = 2x3 - 6x + 3 trên đoạn [-1; 2]
b) y = x4 - 3x2 + 2 trên đoạn [0; 3]
c) y = x - sin2x trên đoạn [0; π]
d) y = (x2 - x)ex trên đoạn [0; 1]
Phân tích và Hướng dẫn giải:
Để tìm giá trị lớn nhất (GTLN) và giá trị nhỏ nhất (GTNN) của một hàm số y=f(x) liên tục trên một đoạn [a;b], ta thực hiện các bước sau:
Tính đạo hàm y′=f′(x).
Tìm các điểm cực trị: Giải phương trình y′=0 để tìm các nghiệm xi.
So sánh các giá trị: Tính giá trị của hàm số tại các nghiệm xi thuộc đoạn [a;b] và tại hai mút của đoạn là x=a, x=b.
Kết luận: GTLN là giá trị lớn nhất trong số các giá trị vừa tính, còn GTNN là giá trị nhỏ nhất.
Lời giải chi tiết:
a) y = 2x3 - 6x + 3 trên đoạn [-1; 2]
Ta có:
y' = 6x2 - 6 = 0 ⇔ x = -1 hoặc x = 1 (thỏa)
Khi đó:
y(-1) = 7
y(1) = -1
y(2) = 7
Vậy: $\min_{[-1;2]}y=y (1)=-1$
$\max_{[-1;2]}y=y (-1)=y(2)=7$
b) y = x4 - 3x2 + 2 trên đoạn [0; 3]
Ta có:
y' = 4x3 - 6x = 0 ⇔ x = 0 hoặc $x=\frac{\sqrt{6}}{2}$ (vì x ∈ [0; 3])
Khi đó:
y'(0) = 2;
$y'\left ( \frac{\sqrt{6}}{2} \right )=\frac{-1}{4}$;
y'(3) = 56
Vậy: $\min_{[0;3]}y=y \left ( \frac{\sqrt{6}}{2} \right )=\frac{-1}{4}$ và $\max_{[0;3]}y=y (3)=56$
c) y = x - sin2x trên đoạn [0; π]
y' = 1 - 2cos2x = 0
$\Leftrightarrow x=\pm \frac{\pi }{6}+k\pi ,\: (k\in \mathbb{Z})$
Mà x ∈ [0; π] suy ra: $x=\frac{\pi }{6};\: x=\frac{5\pi }{6}$
Khi đó:
y(0) = 0
$y\left ( \frac{\pi }{6} \right )=\frac{\pi }{6}-\frac{\sqrt{3}}{2}$
$y\left ( \frac{5\pi }{6} \right )=\frac{5\pi }{6}+\frac{\sqrt{3}}{2}$
y(π) = π
Vậy: $\min_{[0;\pi ]}y=y \left ( \frac{\pi }{6} \right )= \frac{\pi }{6}-\frac{\sqrt{3}}{2
$\max_{[0;\pi ]}y=y \left ( \frac{5\pi }{6} \right )$ $= \frac{5\pi }{6}+\frac{\sqrt{3}}{2}$
d) y = (x2 - x)ex trên đoạn [0; 1]
y' = (2x - 1)e2 + (x2 - x)ex = 0
$\Leftrightarrow e^x(x^2+x+1)=0$ $\Leftrightarrow x=\frac{-1+\sqrt{5}}{2}$ (vì x ∈ [0; 1])
Khi đó:
y(0) = 0
$y\left ( \frac{-1+\sqrt{5}}{2} \right )=(2-\sqrt{5})e^{\frac{-1+\sqrt{5}}{2}}$
y(1) = 0;
Vậy: $\min_{[0;\pi ]}y=y \left ( \frac{-1+\sqrt{5} }{2} \right )$ $= (2-\sqrt{5})e^{\frac{-1+\sqrt{5}}{2}}$
$\max_{[0;\pi ]}y=y(0)= y(1)=0$