Bài 1.14 SGK Toán 12 tập 1 Kết nối tri thức

09:51:0122/05/2025

Trong thực tế sản xuất, việc thiết kế bao bì sao cho tiết kiệm nguyên vật liệu nhưng vẫn đạt dung tích lớn nhất là một bài toán kinh tế quan trọng. Bài tập 1.14 trong chương trình Toán 12 Kết nối tri thức sẽ hướng dẫn chúng ta cách sử dụng công cụ đạo hàm để tìm ra kích thước hoàn hảo cho một chiếc hộp hình chữ nhật dựa trên diện tích bề mặt cho trước.

Bài 1.14 trang 19 Toán 12 Tập 1 Kết nối tri thức:

Một nhà sản xuất muốn thiết kế một chiếc hộp có dạng hình hộp chữ nhật không có nắp, có đáy là hình vuông và diện tích bề mặt bằng 108 cm2 như Hình 1.17. Tìm các kích thước của chiếc hộp sao cho thể tích của hộp là lớn nhất.

Bài 1.14 trang 19 Toán 12 Tập 1 Kết nối tri thức

Phân tích và Hướng dẫn giải

1. Thiết lập các biến số

  • Gọi độ dài cạnh đáy của hình vuông là $x$ (cm) ($x > 0$).

  • Gọi chiều cao của hình hộp chữ nhật là $h$ (cm) ($h > 0$).

2. Thiết lập mối quan hệ từ diện tích bề mặt

Chiếc hộp không có nắp nên diện tích bề mặt bao gồm diện tích 1 đáy và 4 mặt bên:

$S = S_{đáy} + 4S_{mặt\ bên} = x^2 + 4xh = 108$

Từ đây, ta rút $h$ theo $x$:

$4xh = 108 - x^2 \Rightarrow h = \frac{108 - x^2}{4x}$

3. Hàm mục tiêu (Thể tích)

Thể tích của hình hộp chữ nhật là:

$V = S_{đáy} \cdot h = x^2 \cdot \left( \frac{108 - x^2}{4x} \right) = \frac{x(108 - x^2)}{4} = \frac{108x - x^3}{4}$

Giải bài 1.14 trang 19 Toán 12 Tập 1 Kết nối tri thức:

Hình hộp trên có độ dài cạnh đáy là x (cm) (x > 0) và chièu cao là h (cm) (h > 0)

Diện tích bề mặt của hình hộp là 108 cm2 nên: x2 + 4xh = 108

$\Rightarrow h=\frac{108-x^2}{4x}(cm)$

Thể tích của hình hộp là: 

$V-x^2.h=x^2.\frac{108-x^2}{4x}$ $=\frac{108x-x^3}{4}(cm^3)$

Ta có: 

$V'=\frac{-3x^2+108}{4}=0$ $\Leftrightarrow x=6 \: (v\grave{i}\: x>0)$

Bảng biến thiên:

Giải bài 1.14 trang 19 Toán 12 Tập 1 Kết nối tri thức

Nên thể tích của hình hộp là lớn nhất khi độ dài cạnh đáy x = 6 cm.

Khi đó, chiều cao của hình hộp là: $h=\frac{108-6^2}{4.6}=3(cm)$

Như vậy, các em cần ghi nhớ các bước sau khi giải bài 1.14 SGK Toán 12 tập 1 Kết nối tri thức:

  • Bước 1: Biểu diễn đại lượng cần tối ưu (thể tích) thành một hàm số theo một biến duy nhất.

  • Bước 2: Sử dụng điều kiện diện tích bề mặt để loại bỏ biến phụ ($h$).

  • Bước 3: Tìm giá trị lớn nhất của hàm số bằng cách khảo sát đạo hàm và lập bảng biến thiên.

Đánh giá & nhận xét

captcha
Tin liên quan