Bài 4.22 SGK Toán 12 tập 2 Kết nối tri thức: Tìm nguyên hàm thỏa mãn điều kiện cho trước

09:53:1402/04/2025

Bài toán 4.22 là dạng toán tìm một nguyên hàm cụ thể trong họ nguyên hàm khi biết giá trị của hàm số tại một điểm. Đây là dạng bài thường xuyên xuất hiện trong các đề thi nhằm kiểm tra khả năng tính nguyên hàm và kỹ năng giải phương trình tìm hằng số $C$.

Bài 4.22 SGK Toán 12Tập 2 Kết nối tri thức:

Nguyên hàm F(x) của hàm số f(x) = ex – 3e−x thỏa mãn F(0) = 4 là

A. F(x) = ex – 3e−x.

B. F(x) = ex + 3e−2x.

C. F(x) = ex + 3e−x.

D. F(x) = ex + 3e−x + 4.

Phân tích nhanh

  • Dạng toán: Tìm nguyên hàm cụ thể $F(x)$ biết điều kiện biên.

  • Công thức áp dụng:

    1. Nguyên hàm của hàm số mũ cơ bản: $\int e^x \, dx = e^x + C$.

    2. Nguyên hàm của hàm số mũ mở rộng: $\int e^{ax+b} \, dx = \frac{1}{a} e^{ax+b} + C$.

  • Hướng giải: Tìm họ nguyên hàm $F(x) + C$, sau đó thay $x = 0$ vào để giải phương trình $F(0) = 4$ tìm $C$.

Giải bài 4.22 SGK Toán 12 Tập 2 Kết nối tri thức:

Đáp án đúng: C

Bước 1: Tìm họ nguyên hàm của hàm số $f(x)$

Ta có:

$$F(x) = \int (e^x - 3e^{-x}) \, dx = \int e^x \, dx - 3 \int e^{-x} \, dx$$

Áp dụng công thức nguyên hàm hàm số mũ:

  • $\int e^x \, dx = e^x$

  • $\int e^{-x} \, dx = \frac{1}{-1} e^{-x} = -e^{-x}$

Suy ra họ nguyên hàm là:

$$F(x) = e^x - 3(-e^{-x}) + C = e^x + 3e^{-x} + C$$

Bước 2: Tìm hằng số $C$ dựa vào điều kiện $F(0) = 4$

Thay $x = 0$ vào biểu thức $F(x)$ vừa tìm được:

$$F(0) = e^0 + 3e^{-0} + C = 4$$

$e^0 = 1$$e^{-0} = 1$, ta có:

$$1 + 3(1) + C = 4 \Leftrightarrow 4 + C = 4 \Leftrightarrow C = 0$$

Bước 3: Kết luận

Với $C = 0$, nguyên hàm cụ thể cần tìm là:

$$F(x) = e^x + 3e^{-x}$$

Tổng kết kiến thức

  1. Dấu của nguyên hàm mũ: Khi nguyên hàm hàm số $e^{-x}$, đừng quên hệ số $\frac{1}{a} = -1$ làm đổi dấu của số hạng đó.

  2. Quy trình tìm C: Luôn tìm họ nguyên hàm trước, sau đó mới thay điều kiện điểm đi qua để xác định hằng số tự do.

Những lỗi hay mắc phải

  • Sai dấu khi lấy nguyên hàm: Nhiều học sinh giữ nguyên dấu trừ dẫn đến kết quả $e^x - 3e^{-x}$ (Đáp án A).

  • Nhầm lẫn giá trị $e^0$: Một số bạn nhầm $e^0 = 0$, dẫn đến việc tính toán sai giá trị của $C$. Hãy nhớ bất kỳ số nào (khác 0) lũy thừa 0 đều bằng 1.

  • Không tìm $C$ mà chọn ngay: Thấy số $4$ trong đề bài nên chọn luôn đáp án D vì có đuôi $+ 4$ mà không thực hiện phép tính thay thế.

Mẹo giải nhanh

Đối với trắc nghiệm, các em có thể dùng phương pháp loại trừ:

  • Kiểm tra đạo hàm: Đạo hàm nhanh đáp án C: $(e^x + 3e^{-x})' = e^x - 3e^{-x}$. Khớp với đề bài.

  • Thử điều kiện biên: Thay $x=0$ vào đáp án C: $e^0 + 3e^0 = 1 + 3 = 4$. Thỏa mãn $F(0)=4$.

  • Chỉ có đáp án C thỏa mãn cả 2 điều kiện trên, ta chọn ngay không cần giải tự luận.

Đánh giá & nhận xét

captcha
Tin liên quan