Bài tập 7.40, trang 56 SGK Toán 8 Tập 2 (Kết nối tri thức), là bài toán thực tế kết hợp kiến thức về hàm số bậc nhất và khái niệm khấu hao đường thẳng trong tài chính. Bài toán giúp học sinh mô hình hóa sự suy giảm giá trị của một tài sản theo thời gian bằng một hàm số tuyến tính $V(x)$.
Trong lí thuyết tài chính, giá trị sổ sách là giá trị của một tài sản mà công ty sử dụng để xây dựng bảng cân đối kế toán của mình. Một số công ty khấu hao tài sản của họ bằng cách sử dụng phương pháp khấu hao đường thẳng để giá trị của tài sản giảm một lượng cố định mỗi năm. Mức suy giảm phụ thuộc vào thời gian sử dụng hữu ích mà công ty đặt tài sản đó. Giả sử một công ty vừa mua một chiếc máy photocopy mới với giá 18 triệu đồng. Công ty lựa chọn cách tính khấu hao chiếc máy photocopy này theo phương pháp khấu hao đường thẳng trong thời gian 3 năm, tức là mỗi năm giá trị của chiếc máy photocopy sẽ giảm 18 : 3 = 6 triệu đồng.
a) Viết hàm số bậc nhất biểu thị giá trị sổ sách V(x) của máy photocopy dưới dạng một hàm số theo thời gian sử dụng x (năm) của nó.
b) Vẽ đồ thị của hàm số bậc nhất y = V(x).
c) Giá trị sổ sách của máy photocopy sau 2 năm sử dụng là bao nhiêu?
d) Sau thời gian sử dụng là bao lâu thì máy photocopy có giá trị sổ sách là 9 triệu đồng?
Giá trị sổ sách $V(x)$ sau $x$ năm được tính bằng công thức:
Trong đó $0 \le x \le 3$ (năm).
a) Vì mỗi năm giá trị của chiếc máy photocopy sẽ giảm 6 triệu đồng nên x năm thì giá trị của chiếc máy này sẽ giảm 6x triệu đồng.
Do đó, hàm số bậc nhất biểu thị giá trị sổ sách của máy photocopy là V(x) = 18 – 6x.
b) Vẽ đồ thị hàm số y = V(x) = 18 – 6x.
Cho x = 0 thì y = 18, ta được giao điểm của đồ thị với trục Oy là A(0; 18).
Cho y = 0 thì x = 3, ta được giao điểm của đồ thị với trục Oy là B(3; 0).
Đồ thị hàm số y = 18 – 6x là đường thẳng AB.

c) Giá trị sổ sách của máy sau 2 năm sử dụng, tức với x = 2 là:
V(2) = 18 – 6 . 2 = 18 – 12 = 6 (triệu đồng).
d) Để có giá trị sổ sách là 9 triệu đồng thì V(x) = 9, tức là 9 = 18 – 6x, suy ra x = 1,5.
Vậy sau 1,5 năm sử dụng thì máy photocopy có giá trị sổ sách là 9 triệu đồng.
Bài toán này sử dụng hàm số bậc nhất $V(x) = 18 - 6x$ để mô tả quá trình khấu hao đường thẳng.
Công thức hàm số: Giá trị sổ sách $V(x)$ là $\mathbf{V(x) = 18 - 6x}$. Trong đó, $-6$ là tốc độ giảm giá trị (hệ số góc âm).
Giá trị sau 2 năm: Bằng cách thay $x=2$ vào công thức, ta tìm được giá trị sổ sách là $\mathbf{6 \text{ triệu đồng}}$.
Thời gian để đạt giá trị 9 triệu: Bằng cách giải phương trình $18 - 6x = 9$, ta tìm được thời gian sử dụng là $\mathbf{1,5 \text{ năm}}$.
Phần đồ thị biểu diễn sự giảm giá trị tuyến tính, bắt đầu từ $18 \text{ triệu đồng}$ tại $x=0$ và kết thúc tại $0 \text{ đồng}$ tại $x=3$.
• Xem thêm: