Bài toán này yêu cầu chúng ta xác định dãy số nào trong các dãy số đã cho là cấp số cộng. Một dãy số $\left(u_n\right)$ được gọi là cấp số cộng nếu hiệu số giữa hai số hạng liên tiếp bất kỳ (kể từ số hạng thứ hai) là một hằng số, gọi là công sai ($d$). Điều kiện là $u_{n+1} - u_n = d$ với mọi $n \in \mathbb{N}^*$.
Trong các dãy số sau, dãy số nào là cấp cố cộng?
a) 10; –2; –14; –26; –38;
b)
c) 12; 22; 32; 42; 52;
d) 1; 4; 7; 10; 13.
Để kiểm tra một dãy số có phải là cấp số cộng hay không, ta tính hiệu số của các cặp số hạng liên tiếp. Nếu tất cả các hiệu số đều bằng nhau, dãy số đó là cấp số cộng.
a) Ta có: 10; –2; –14; –26; –38
Là cấp số cộng có số hạng đầu u1 = 10
Và công sai của cấp số cộng này là: d = –12.
b) Ta có:
Là cấp số cộng có số hạng đầu là u1 = v
Và công sai của cấp số cộng này là: d =
c) Ta có: 12; 22; 32; 42; 52
Không là cấp số cộng vì u2 - u1 ≠ u3 - u2 tức là: 22 – 12 ≠ 32 – 22.
d) Ta có: 1; 4; 7; 10; 13
Là cấp số cộng có số hạng đầu là u1 = 1
Và công sai của cấp số cộng này là: d = 3.
Qua việc kiểm tra hiệu số giữa các số hạng liên tiếp, ta xác định được ba dãy số là cấp số cộng:
Dãy số ở câu a) $10; – 2; – 14; – 26; – 38$ là cấp số cộng với công sai $\mathbf{d = -12}$.
Dãy số ở câu b) $\frac{1}{2}; \frac{5}{4}; 2; \frac{11}{4}; \frac{7}{2}$ là cấp số cộng với công sai $\mathbf{d = \frac{3}{4}}$.
Dãy số ở câu d) $1; 4; 7; 10; 13$ là cấp số cộng với công sai $\mathbf{d = 3}$.
Riêng dãy số ở câu c) $1^2; 2^2; 3^2; 4^2; 5^2$ không là cấp số cộng vì hiệu số giữa các số hạng liên tiếp không phải là một hằng số.
• Xem thêm:
Bài 4 trang 52 Toán 11 tập 1 SGK Cánh Diều: Cho cấp số cộng (un) có u1 = 4, u2 = 1. Tính u10.