Bài tập 6.42, trang 26 SGK Toán 8 Tập 2 (Kết nối tri thức), là bài tập tổng hợp về rút gọn biểu thức phân thức đại số. Để giải quyết các bài toán này, ta cần thành thạo việc quy đồng mẫu thức (trong phép cộng, trừ) và phân tích đa thức thành nhân tử (để rút gọn chéo trong phép nhân, chia).
Rút gọn các biểu thức sau:
a) $\frac{2}{3x}+\frac{x}{x-1}+\frac{6x^2-4}{2x(1-x)}$
b) $\frac{x^3+1}{1-x^3}+\frac{x}{x-1}-\frac{x+1}{x^2+x+1}$
c) $\left ( \frac{2}{x+2}-\frac{2}{1-x} \right ).\frac{x^2-4}{4x^2-1}$
d) $1+\frac{x^3-x}{x^2+1}\left ( \frac{1}{1-x}-\frac{1}{1-x^2} \right )$
Đổi dấu và Phân tích: Đưa các mẫu thức đối nhau về cùng một dạng (ví dụ: $x-1$ và $1-x$). Phân tích các mẫu thức phức tạp thành nhân tử (ví dụ: $x^3-1$, $x^2-4$).
Quy đồng và Cộng/Trừ: Tìm Mẫu thức chung (MTC) và thực hiện phép cộng/trừ.
Nhân/Chia: Rút gọn chéo các nhân tử chung trước khi nhân.
a) $\frac{2}{3x}+\frac{x}{x-1}+\frac{6x^2-4}{2x(1-x)}$
$=\frac{2}{3x}-\frac{x}{1-x}+\frac{2(3x^2-2)}{2x(1-x)}$
$=\frac{2}{3x}-\frac{x}{1-x}+\frac{3x^2-2}{x(1-x)}$
$=\frac{2(1-x)-x.3x+3(3x^2-2)}{3x(1-x)}$
$=\frac{2-2x-3x^2+9x^2-6}{3x(1-x)}$
$=\frac{6x^2-2x-4}{3x(1-x)}$
b) $\frac{x^3+1}{1-x^3}+\frac{x}{x-1}-\frac{x+1}{x^2+x+1}$
$=\frac{x^3+1}{(1-x)(x^2+x+1)}-\frac{x}{1-x}-\frac{x+1}{x^2+x+1}$
$=\frac{x^3+1-x(x^2+x+1)-(x+1)(1-x)}{(1-x)(x^2+x+1)}$
$=\frac{x^3+1-x^3-x^2-x-1+x^2}{(1-x)(x^2+x+1)}$
$=\frac{-x}{1-x^3}=\frac{x}{x^3-1}$
c) $\left ( \frac{2}{x+2}-\frac{2}{1-x} \right ).\frac{x^2-4}{4x^2-1}$
$=\frac{2(1-x)-2(x+2)}{(x+2)(1-x)}.\frac{(x+2)(x-2)}{(2x-1)(2x+1)}$
$=\frac{(-4x-2)(x-2)}{(1-x)(2x-1)(2x+1)}$
$=\frac{-2(2x+1)(x-2)}{(1-x)(2x-1)(2x+1)}$
$=\frac{-2x+4}{(1-x)(2x-1)}$
$=\frac{2x-4}{(x-1)(2x-1)}$
d) $1+\frac{x^3-x}{x^2+1}\left ( \frac{1}{1-x}-\frac{1}{1-x^2} \right )$
$=1+\frac{x(x^2-1)}{x^2+1}\left [ \frac{1}{1-x}-\frac{1}{(1-x)(1+x)} \right ]$
$= 1+\frac{x(x^2-1)}{x^2+1}.\frac{1+x-1}{1-x^2}$
$=1+\frac{-x^2(x^2-1)}{(x^2+1)(x^2-1)}$
$=1+\frac{-x^2}{x^2+1}$
$=\frac{x^2+1-x^2}{x^2+1}$
$=\frac{1}{x^2+1}$
Tóm lại, ta có kết quả như sau:
a) $\frac{6x^2 - 2x - 4}{3x(1-x)}$
b) $\frac{x}{x^3-1}$
c) $\frac{2x-4}{(x-1)(2x-1)}$
d) $\frac{1}{x^2+1}$
• Xem thêm:
Bài 6.39 trang 25 Toán 8 Tập 2 Kết nối tri thức: Nếu ... thì b + c bằng:...
Bài 6.41 trang 26 Toán 8 Tập 2 Kết nối tri thức: Tìm đa thức P trong các đẳng thức sau:...