Bài 1.8 Trang 16 Toán 9:
Cho hệ phương trình $\left\{\begin{matrix} 2x-y=-3\\ -2m^2x+9y=3(m+3) \end{matrix}\right.$, trong đo m là số đã cho. Giải hệ phương trình trong mỗi trường hợp sau:
a) m = –2
b) m = –3
c) m = 3
Phân tích và Hướng dẫn giải
Để giải bài toán này, các em sẽ lần lượt thay giá trị của m vào hệ phương trình ban đầu. Sau đó, áp dụng phương pháp cộng đại số để giải hệ phương trình đã cho.
Phương pháp cộng đại số:
Bước 1: Nhân một hoặc cả hai phương trình với một số thích hợp để các hệ số của một trong hai ẩn trở thành số đối của nhau.
Bước 2: Cộng hai phương trình vế theo vế để khử ẩn đó, từ đó tìm được giá trị của ẩn còn lại.
Bước 3: Thay giá trị vừa tìm được vào một trong hai phương trình ban đầu để tìm giá trị của ẩn kia.
Các trường hợp đặc biệt:
Nếu sau khi khử một ẩn, ta được phương trình có dạng 0x+0y=c với c=0, thì hệ phương trình vô nghiệm.
Nếu ta được 0x+0y=0, thì hệ phương trình có vô số nghiệm.
Lời giải chi tiết bài 1.8 trang 16 Toán 9:
a) m = –2 thay vào hệ đã cho ta được:
$\left\{\begin{matrix} 2x-y=-3\\ -8x+9y=3 \end{matrix}\right.$
Từ phương trình thứ nhất ta có: y = 2x + 3
Thế vào phương trình thứ hai, ta được: –8x + 9(2x + 3) = 3
–8x + 18x + 27 = 3
10x = –24
x = –12/5
Suy ra: y = 2(–12/5) + 3 = –24/5 + 15/5 = –9/5
Vậy với m = –2 hệ đã cho có nghiệm: (–12/5; –9/5)
b) m = –3 thay vào hệ đã cho ta được:
$\left\{\begin{matrix} 2x-y=-3\\ -18x+9y=0 \end{matrix}\right.$
$\left\{\begin{matrix} 2x-y=-3\\ 2x-y=0 \end{matrix}\right.$ (vô lí)
Vậy với m = –3 hệ đã cho vô nghiệm
c) m = 3 thay vào hệ đã cho ta được:
$\left\{\begin{matrix} 2x-y=-3\\ -18x+9y=18 \end{matrix}\right.$ (Chia từng vế pt thứ hai cho –9)
$\left\{\begin{matrix} 2x-y=-3\\ 2x-y=-2 \end{matrix}\right.$ (vô lí)
Vậy với m = 3 hệ đã cho vô nghiệm.