Trong chương trình Toán 10, việc xác định các khoảng đồng biến và nghịch biến của hàm số bậc hai là kiến thức nền tảng quan trọng. Bài tập 6.26 SGK Toán 10 Tập 2 yêu cầu chúng ta vận dụng tính chất của đồ thị hàm số (Parabol) để chọn khẳng định đúng về tính đơn điệu. Dưới đây là phần phân tích và lời giải chi tiết giúp các em nắm vững phương pháp giải dạng toán này.
Hàm số y = x2 – 5x + 4
A. Đồng biến trên khoảng (1; + ∞).
B. Đồng biến trên khoảng (– ∞; 4).
C. Nghịch biến trên khoảng (– ∞; 1).
D. Nghịch biến trên khoảng (1; 4).
1. Kiến thức trọng tâm
Đối với hàm số bậc hai $y = ax^2 + bx + c$ ($a \neq 0$):
Tọa độ đỉnh của Parabol có hoành độ là $x_I = -\frac{b}{2a}$.
Nếu $a > 0$: Hàm số nghịch biến trên khoảng $(-\infty; -\frac{b}{2a})$ và đồng biến trên khoảng $(-\frac{b}{2a}; +\infty)$.
Nếu $a < 0$: Hàm số đồng biến trên khoảng $(-\infty; -\frac{b}{2a})$ và nghịch biến trên khoảng $(-\frac{b}{2a}; +\infty)$.
2. Các bước giải bài 6.26
Bước 1: Xác định các hệ số $a, b, c$.
Bước 2: Tính hoành độ đỉnh $x_I = -\frac{b}{2a}$.
Bước 3: Lập luận về tính đơn điệu dựa trên dấu của hệ số $a$.
Bước 4: So sánh các khoảng đề bài cho với khoảng đơn điệu vừa tìm được.
* Đáp án: C
Các hệ số a = 1 > 0, b = – 5, c = 4.
Ta có: $\frac{-b}{2a}=\frac{-(-5)}{2.1}=\frac{5}{2}$
Do đó hàm số đã cho nghịch biến trên khoảng $\left ( -\infty ;\frac{5}{2} \right )$ và đồng biến trên khoảng $\left ( \frac{5}{2};+\infty \right )$
Mà $(-\infty ; 1)\subset \left ( -\infty ; \frac{5}{2} \right )$ nên hàm số đã cho nghịch biến trên khoảng (– ∞; 1).
Qua việc giải bài 6.26 Toán 10 tập 2 SGK Kết nối tri thức các em cần ghi nhớ:
Khi hệ số $a$ dương, bề lõm quay lên trên, hàm số sẽ "đi xuống" (nghịch biến) ở bên trái trục đối xứng và "đi lên" (đồng biến) ở bên phải trục đối xứng.
Nếu một hàm số đơn điệu trên khoảng $K$ thì nó cũng đơn điệu trên mọi khoảng con của $K$.
• Xem thêm:
Bài 6.25 SGK Toán 10 Tập 2 Kết nối tri thức: Parabol y = – x2 + 2x + 3 có đỉnh là A. I(– 1; 0)...
Bài 6.28 SGK Toán 10 Tập 2 Kết nối tri thức: Tập nghiệm của phương trình √(2x2 - 3) = x - 1 là...
Bài 6.32 SGK Toán 10 Tập 2 Kết nối tri thức: Giải các bất phương trình sau: a) 2x2 – 3x + 1 > 0;...
Bài 6.33 SGK Toán 10 Tập 2 Kết nối tri thức: Giải các phương trình sau: a) √(2x2 - 14) = x - 1...