Trong chương trình Hình học lớp 7, Tính chất ba đường phân giác của tam giác là một phần kiến thức quan trọng. Giải bài 9.23 trang 76 yêu cầu chúng ta tính góc tại điểm đồng quy $I$ của các đường phân giác khi biết góc đỉnh $A$. Đây là dạng toán điển hình sử dụng tổng các góc trong tam giác và tính chất tia phân giác để thiết lập mối quan hệ giữa các góc.
Kí hiệu I là điểm đồng quy của ba đường phân giác trong tam giác ABC. Tính góc BIC biết góc BAC bằng 120o.
Kiến thức áp dụng
Tổng ba góc trong một tam giác: Luôn bằng $180^\circ$.
Tính chất tia phân giác: Chia một góc thành hai góc bằng nhau và bằng một nửa góc ban đầu.
Điểm đồng quy của ba đường phân giác: Là điểm nằm trong tam giác và cách đều ba cạnh (Incenter).
Chiến lược giải bài
Sử dụng tổng các góc trong $\Delta ABC$ để tìm tổng hai góc đáy $(\widehat{B} + \widehat{C})$.
Sử dụng tính chất phân giác để suy ra tổng hai góc nhỏ tương ứng bên trong $\Delta IBC$.
Cuối cùng, xét tổng các góc trong $\Delta IBC$ để tìm ra số đo góc $\widehat{BIC}$.
Ta có hình minh họa như sau:

Xét ∆ABC có: $\widehat{BAC}+\widehat{ABC}+\widehat{ACB}=180^o$
$\Rightarrow \widehat{ABC}+\widehat{ACB}=180^o-\widehat{BAC}$ = 180o – 120o = 60o.
Vì CI là tia phân giác của $\widehat{ACB}$ nên $\widehat{ACB}=2\widehat{ICB}$
Vì BI là tia phân giác của $\widehat{ABC}$ nên $\widehat{ABC}=2\widehat{IBC}$
Do đó: $\widehat{ABC}+\widehat{ACB}=2(\widehat{IBC}+\widehat{ICB})$
$\Rightarrow 60^o=2(\widehat{IBC}+\widehat{ICB})$
$\Rightarrow (\widehat{IBC}+\widehat{ICB})= 30^o$
Xét ∆IBC có: $\widehat{BIC}+\widehat{IBC}+\widehat{ICB}=180^o$
$\Rightarrow \widehat{BIC}=180^o-(\widehat{IBC}+\widehat{ICB})$ = 180o - 30o = 150o.
Vậy $\widehat{BIC}=150^o$
Qua bài giải bài 9.23 trang 76 Toán 7 tập 2 Kết nối tri thức, các em cần ghi nhớ:
Công thức nhanh: Trong mọi tam giác, góc tạo bởi hai tia phân giác trong $\widehat{BIC}$ luôn có mối liên hệ với góc đối diện $\widehat{A}$ qua công thức: $\widehat{BIC} = 90^\circ + \frac{\widehat{A}}{2}$.
Áp dụng thử: $\widehat{BIC} = 90^\circ + \frac{120^\circ}{2} = 90^\circ + 60^\circ = 150^\circ$. Kết quả hoàn toàn trùng khớp!
Kỹ năng biến đổi: Việc tính tổng hai góc thay vì tính từng góc lẻ là kỹ thuật rất quan trọng trong các bài toán về tia phân giác.
• Xem thêm: