Bài 1.4 trang 10 Toán 9 Tập 1 thuộc chương "Hệ phương trình bậc nhất hai ẩn". Bài toán này giúp các em củng cố kiến thức về khái niệm và cách kiểm tra nghiệm của hệ phương trình bậc nhất hai ẩn.
Cho hệ phương trình .
a) Hệ phương trình trên có phải là một hệ hai phương trình bậc nhất hai ẩn không? Vì sao?
b) Cặp số (–3;4) có phải là một nghiệm của hệ phương trình đã cho hay không? Vì sao?
Khái niệm: Hệ phương trình bậc nhất hai ẩn là một hệ gồm hai phương trình bậc nhất hai ẩn, có dạng
Phân tích:
Phương trình thứ nhất có thể viết lại thành
. Đây là một phương trình bậc nhất hai ẩn.
Phương trình thứ hai . Đây cũng là một phương trình bậc nhất hai ẩn.
Kết luận: Vì cả hai phương trình đều là phương trình bậc nhất hai ẩn, nên hệ phương trình đã cho là một hệ hai phương trình bậc nhất hai ẩn.
Để kiểm tra xem một cặp số (x0;y0) có phải là nghiệm của một hệ phương trình hay không, ta thay các giá trị này vào từng phương trình của hệ. Nếu cặp số đó thỏa mãn cả hai phương trình, thì nó là nghiệm của hệ.
Kiểm tra phương trình thứ nhất: Thay x=−3 vào phương trình , ta có:
(Đúng) Vậy, cặp số (–3;4) là nghiệm của phương trình thứ nhất.
Kiểm tra phương trình thứ hai: Thay x=−3 và y=4 vào phương trình , ta có:
(Đúng) Vậy, cặp số (–3;4) là nghiệm của phương trình thứ hai. hay
hay
Kết luận: Vì cặp số (–3;4) thỏa mãn cả hai phương trình trong hệ, nên nó là một nghiệm của hệ phương trình đã cho.
Đáp số:
a) Có. Vì cả hai phương trình đều là phương trình bậc nhất hai ẩn.
b) Có. Vì khi thay x=−3 và y=4 vào hệ, cả hai phương trình đều đúng.
Bài toán này là một câu hỏi lý thuyết quan trọng. Nắm vững cách nhận biết hệ phương trình và kiểm tra nghiệm sẽ là nền tảng vững chắc để các em học tốt các bài học tiếp theo. Chúc các em học tốt!
» Xem thêm giải Toán 9 Tập 1 Kết nối tri thức SGK