Bài tập số 14, trang 96 SGK Toán 10 Tập 2 (Kết nối tri thức), là bài toán ứng dụng Vectơ và Tích vô hướng để giải quyết các vấn đề trong hình học phẳng, cụ thể là hình vuông. Chúng ta sẽ sử dụng quy tắc hiệu, quy tắc cộng vectơ và tính chất tích vô hướng của các vectơ vuông góc để chứng minh mối quan hệ vuông góc giữa hai đoạn thẳng DM và AN.
Cho hình vuông ABCD có cạnh bằng a. Gọi M, N tương ứng là trung điểm của các cạnh AB, BC.
a) Biểu thị các vectơ $\overrightarrow{DM},\overrightarrow{AN}$ theo các vectơ $\overrightarrow{AB},\: \overrightarrow{AD}$
b) Tính $\overrightarrow{DM}.\: \overrightarrow{AN}$ và tìm góc giữa hai đường thẳng DM và AN.
Biểu thị Vectơ (a): Sử dụng quy tắc hiệu ($\overrightarrow{DM} = \overrightarrow{AM} - \overrightarrow{AD}$) và quy tắc cộng ($\overrightarrow{AN} = \overrightarrow{AB} + \overrightarrow{BN}$).
Tính Tích Vô hướng (b): Áp dụng công thức $\overrightarrow{u} \cdot \overrightarrow{v} = |\overrightarrow{u}| |\overrightarrow{v}| \cos(\theta)$ hoặc $\overrightarrow{u} \cdot \overrightarrow{v} = u_1 v_1 + u_2 v_2$. Do hình học là hình vuông, ta có $AB = AD = a$ và $\overrightarrow{AB} \cdot \overrightarrow{AD} = 0$.
Tìm Góc: Nếu $\overrightarrow{DM} \cdot \overrightarrow{AN} = 0$, thì $\overrightarrow{DM} \perp \overrightarrow{AN}$, và góc giữa hai đường thẳng bằng $90^\circ$.
Ta có hình minh họa như sau:

a) Vì M là trung điểm của AB nên $\overrightarrow{AM}=\frac{1}{2}\overrightarrow{AB}$
Vì vậy, ta có: $\overrightarrow{DM}=\overrightarrow{AM}-\overrightarrow{AD}=\frac{1}{2}\overrightarrow{AB}-\overrightarrow{AD}$
Vì N là trung điểm của BC nên $\overrightarrow{BN}=\frac{1}{2}\overrightarrow{BC}$
Vì ABCD là hình vuông nên $\overrightarrow{BC}=\overrightarrow{AD}$
Khi đó, $\overrightarrow{BN}=\frac{1}{2}\overrightarrow{AD}$
Theo quy tắc ba điểm ta có:
$\overrightarrow{AN}=\overrightarrow{AB}+\overrightarrow{BN}=\overrightarrow{AB}+\frac{1}{2}\overrightarrow{AD}$
b) Vì ABCD là hình vuông nên ta có: AB = AD = a
Vì AB ⊥ AD nên: $\overrightarrow{AB}.\overrightarrow{AD}=0$
Từ đó, ta có:
$\overrightarrow{DM}.\overrightarrow{AN}=\left ( \frac{1}{2}\overrightarrow{AB}-\overrightarrow{AD} \right ).\left ( \overrightarrow{AB}+\frac{1}{2}\overrightarrow{AD} \right )$
$=\frac{1}{2}(\overrightarrow{AB})^2+\frac{1}{4}\overrightarrow{AB}.\overrightarrow{AD}-\overrightarrow{AD}.\overrightarrow{AB}-\frac{1}{2}(\overrightarrow{AD})^2$
$=\frac{1}{2}AB^2+\frac{1}{4}.0-0-\frac{1}{2}AD^2$
$=\frac{1}{2}(AB^2-AD^2)=0$
Vi vậy: $\overrightarrow{DM}.\overrightarrow{AN}=0\Leftrightarrow \overrightarrow{DM}\perp \overrightarrow{AN}$
⇔ DM ⊥ AN
Vậy góc giữa hai đường thẳng DM và AN bằng 90°.
Tổng kết: Bài 14 trang 96 Toán 10 tập 2 Kết nối tri thức đã chứng minh thành công mối quan hệ hình học giữa hai đoạn thẳng $DM$ và $AN$.
Biểu thị vectơ: $\overrightarrow{DM} = \frac{1}{2}\overrightarrow{AB} - \overrightarrow{AD}$ và $\overrightarrow{AN} = \overrightarrow{AB} + \frac{1}{2}\overrightarrow{AD}$.
Góc giữa hai đường thẳng: Việc tính tích vô hướng $\overrightarrow{DM} \cdot \overrightarrow{AN} = 0$ cho thấy hai vectơ này vuông góc. Do đó, góc giữa hai đường thẳng $DM$ và $AN$ bằng $\mathbf{90^\circ}$.
• Xem thêm
Bài 10 trang 96 Toán 10 Tập 2 Kết nối tri thức: Giải các phương trình chứa căn thức sau:...