Carboxylic acid là nhóm hợp chất hữu cơ có tính acid đặc trưng, có khả năng phản ứng với base, kim loại mạnh và nhiều hợp chất khác. Để hoàn thành tốt các chuỗi phản ứng này, học sinh cần nắm vững quy tắc gọi tên (IUPAC) và cách viết công thức cấu tạo của các acid hữu cơ phổ biến.
Xác định các chất X, Y, Z và hoàn thành các phản ứng sau
a) sodium hydroxide + X → sodium methanoate + nước
b) 3-methylbutanoic acid + Mg → Y + Z
Dữ kiện: Sản phẩm là Sodium methanoate ($HCOONa$) và nước ($H_2O$).
Suy luận: Đây là phản ứng giữa một base ($NaOH$) và một acid. Muối thu được là muối của acid methanoic (formic acid). Do đó, chất X phải là Methanoic acid.
Dữ kiện: Acid 3-methylbutanoic tác dụng với Magie ($Mg$).
Suy luận: Carboxylic acid tác dụng với kim loại đứng trước Hydrogen tạo thành muối và giải phóng khí Hydrogen ($H_2$).
Cấu tạo acid: 3-methylbutanoic acid có mạch chính 4 carbon và 1 nhánh methyl ở vị trí số 3: $(CH_3)_2CH-CH_2-COOH$.
a) NaOH + HCOOH → HCOONa + H2O
X là HCOOH
b) 2(CH3)2CHCH2COOH + Mg → ((CH3)2CHCH2COO)Mg + H2
Y là ((CH3)2CHCH2COO)Mg
Z là H2
Qua lời giải bài 2 trang 132 Hoá 11 SGK Chân trời sáng tạo, các em cần nhớ:
Tính acid: Carboxylic acid dù là acid yếu nhưng vẫn mang đầy đủ tính chất của một acid như làm quỳ tím hóa đỏ, tác dụng với base, oxide base và kim loại hoạt động.
Quy tắc hóa trị: Khi viết muối của kim loại hóa trị II như $Mg, Ca$, đừng quên chỉ số 2 ở gốc acid trong công thức muối.
Tên gọi: Hãy lưu ý sự chuyển đổi đuôi từ -ic (acid) sang -ate (muối).
• Xem thêm: