Bài 6.1 trang 9 SGK Toán 10 Tập 2 Kết nối tri thức là bài tập cơ bản giúp học sinh củng cố định nghĩa hàm số. Ta cần xác định trong các hệ thức đã cho, trường hợp nào y là hàm số của x, tức là, với mỗi giá trị của x, ta chỉ xác định được một và chỉ một giá trị tương ứng của y.
Xét hai đại lượng x, y phụ thuộc vào nhau theo các hệ thức dưới đây. Những trường hợp nào thì y là hàm số của x?
a) x + y = 1;
b) y = x2;
c) y2= x;
d) x2 – y2 = 0.
Ta sẽ biến đổi các hệ thức về dạng $y = f(x)$ hoặc kiểm tra xem có tồn tại một giá trị $x$ nào cho ra nhiều hơn một giá trị $y$ hay không.
Nếu $y$ có thể nhận hai giá trị khác nhau (ví dụ: $y = \pm \sqrt{x}$) khi $x$ là một hằng số, thì $y$ không phải là hàm số của $x$.
Nếu $y$ được biểu diễn duy nhất qua $x$, thì $y$ là hàm số của $x$.
a) Ta có: x + y = 1 ⇒ y = – x + 1.
Với mỗi giá trị thực của x, ta đều xác định được một và chỉ một giá trị thực của y.
Vậy trong trường hợp này y là hàm số của x.
b) y = x2
Với mỗi giá trị thực của x, ta đều xác định được một và chỉ một giá trị thực của y.
Vậy trong trường hợp này y là hàm số của x.
c) y2 = x
Ta có: với x = 1 thì y2 = 1, suy ra y = 1 hoặc y = – 1, do đó với một giá trị của x, ta xác định được 2 giá trị của y,
Vậy trong trường hợp này y không phải là hàm số của x.
d) x2 – y2 = 0
Suy ra: y2 = x2.
Với x = 1 ⇒ x2= 12 = 1, suy ra y2 = 1, khi đó y = 1 hoặc y = – 1, do đó với một giá trị của x, ta xác định được 2 giá trị của y,
Vậy trong trường hợp này y không phải là hàm số của x.
Tổng kết: Bài 6.1 trang 9 SGK Toán 10 Tập 2 Kết nối tri thức đã củng cố định nghĩa hàm số. $y$ là hàm số của $x$ khi mỗi $x$ chỉ cho ra duy nhất một $y$.
| Hệ thức | Biểu diễn y theo x | y có là hàm số của x? |
| a) $x + y = 1$ | $y = -x + 1$ | CÓ (Duy nhất một $y$) |
| b) $y = x^2$ | $y = x^2$ | CÓ (Duy nhất một $y$) |
| c) $y^2 = x$ | $y = \pm \sqrt{x}$ | KHÔNG (Cho hai giá trị $y$) |
| d) $x^2 – y^2 = 0$ | $y = \pm x$ | KHÔNG (Cho hai giá trị $y$) |
Hãy thường xuyên ghé thăm hayhochoi.vn để cập nhật thêm nhiều bài giải và kiến thức toán học bổ ích khác nhé!
• Xem thêm: