Giải bài 5 trang 116 Vật lí 12 Chân trời sáng tạo SGK

09:04:3928/05/2024

Phương pháp xác định tuổi bằng đồng vị $^{14}_6C$ (Carbon-14) là một công cụ đắc lực giúp các nhà khoa học giải mã niên đại của các di vật hữu cơ. Dựa trên sự suy giảm độ phóng xạ theo thời gian kể từ khi sinh vật ngừng trao đổi chất, chúng ta có thể tính toán chính xác mẫu vật đó đã tồn tại được bao nhiêu năm.

Bài 5 trang 116 Vật Lí 12 Chân trời sáng tạo:

Ta có thể xác định tuổi của các mẫu vật thông qua việc đo hoạt độ phóng xạ của đồng vị $_{6}^{14}\textrm{C}$ bên trong nó. Hãy xác định tuổi của một mẫu gỗ hóa thạch nếu tỉ số hoạt độ phóng xạ của đồng vị $_{6}^{14}\textrm{C}$ trong mẫu gỗ hóa thạch và trong một mẫu gỗ tươi có cùng khối lượng bằng 0,63.

Phân tích và Hướng dẫn

Để giải bài toán xác định niên đại khảo cổ, chúng ta cần căn cứ vào các dữ kiện sau:

  1. Hoạt độ phóng xạ ban đầu ($H_0$): Được xem là bằng hoạt độ phóng xạ của mẫu gỗ tươi cùng khối lượng (vì mẫu gỗ tươi phản ánh tỉ lệ $^{14}C$ trong khí quyển hiện tại, tương đương mẫu gỗ cổ đại lúc mới chặt).

  2. Hoạt độ phóng xạ hiện tại ($H_t$): Là giá trị đo được từ mẫu gỗ hóa thạch.

  3. Công thức liên hệ: Độ phóng xạ tỉ lệ thuận với số hạt nhân và giảm dần theo thời gian:

    $$H_t = H_0 \cdot 2^{-\frac{t}{T}}$$
  4. Tỉ số đề bài cho: $\frac{H_t}{H_0} = 0,63$.

Giải Bài 5 trang 116 Vật Lí 12 Chân trời sáng tạo:

Vận dụng công thức tính độ phóng xạ, ta có:

$\frac{H_t}{H_o}=0,63\Rightarrow \frac{N_t}{N_o}=0,63$ 

$\Rightarrow\frac{m_t}{m_o}=0,63\Rightarrow \frac{m_o.2^{-\frac{t}{T}}}{m_o}=0,63$

$\Rightarrow 2^{-\frac{t}{T}}=0,63\Rightarrow 2^{-\frac{t}{5730}}=0,63$

$\Rightarrow t=3819,5\: (n\breve{a}m)$

Qua lời giải bài 5 trang 116 Vật lí 12 Chân trời sáng tạo SGK, các em cần nhớ:

  • Nguyên lí: Khi sinh vật còn sống, nó hấp thụ Carbon qua trao đổi chất nên tỉ lệ $^{14}C$ không đổi. Khi chết đi, quá trình hấp thụ dừng lại, $^{14}C$ bắt đầu phân rã.

  • Độ chính xác: Phương pháp này hiệu quả nhất cho các mẫu vật có niên đại dưới 50.000 năm do chu kì bán rã của Carbon-14 tương đối ngắn so với các đồng vị như Uranium.

  • Lưu ý: Tỉ số $\frac{H_t}{H_0}$ cũng chính là tỉ số số hạt nhân $\frac{N_t}{N_0}$ hoặc tỉ số khối lượng đồng vị $\frac{m_t}{m_0}$ tại hai thời điểm.

 Xem thêm:

Bài 1 trang 116 Vật Lí 12 Chân trời sáng tạo: Hiện tượng phóng xạ là hiện tượng A. một hạt nhân biến đối thành...

Bài 2 trang 116 Vật Lí 12 Chân trời sáng tạo: Tia có khả năng đâm xuyên mạnh nhất là A. tia α...

Bài 3 trang 116 Vật Lí 12 Chân trời sáng tạo: Xác định các hạt nhân ZAX trong các phương trình phân rã sau:...

Bài 4 trang 116 Vật Lí 12 Chân trời sáng tạo: Một mẫu chất phóng xạ có hằng số phóng xạ λ = 0,1 s-1, ban đầu..

Đánh giá & nhận xét

captcha
Tin liên quan