Giải bài 1 trang 139 SGK Vật lí 10 Chân trời sáng tạo

Bài 1 trang 139 SGK Vật lí 10 (Chân trời sáng tạo):

Trong các vật sau đây: một viên đất sét, dây cung, một cây bút chì vỏ gỗ, một li thủy tinh. Những vật nào không có tính chất đàn hồi? Tại sao?

Phân tích và Hướng dẫn giải

1. Tính đàn hồi là gì?

Tính đàn hồi là khả năng của một vật tự phục hồi lại hình dạng và kích thước ban đầu khi lực gây ra biến dạng ngừng tác dụng.

• Vật có tính đàn hồi: Sau khi thôi tác dụng lực, vật trở lại hình dạng cũ (ví dụ: lò xo, dây cao su).

• Vật không có tính đàn hồi: Sau khi thôi tác dụng lực, vật bị biến dạng vĩnh viễn (biến dạng dẻo) hoặc bị gãy vỡ (biến dạng giòn).

2. Phân tích từng vật liệu trong đề bài

• Viên đất sét: Khi nặn hoặc ấn tay vào, đất sét bị lún và giữ nguyên hình dạng đó. Đây là biến dạng dẻo.

• Dây cung: Khi kéo căng để bắn tên và buông tay, dây cung lập tức trở về vị trí ban đầu. Đây là biến dạng đàn hồi.

• Cây bút chì vỏ gỗ: Gỗ có tính đàn hồi rất kém. Nếu tác dụng lực nhẹ, nó gần như không biến dạng rõ rệt; nếu lực đủ mạnh, vỏ gỗ sẽ gãy.

• Li thủy tinh: Thủy tinh là vật liệu giòn. Khi chịu lực tác động quá giới hạn, nó sẽ vỡ tan mà không phục hồi lại hình dạng ban đầu.

Giải bài 1 trang 139 SGK Vật lí 10 (Chân trời sáng tạo):

Những vật không có tính chất đàn hồi:

Một viên đất sét, một chiếc bút chì vỏ gỗ, một li thủy tinh. Vì khi tác dụng lực lên vật đó, vật bị biến dạng nhưng khi thôi tác dụng lực thì vật không thể trở về hình dạng và kích thước ban đầu được.